احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

92

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

مقدار ناچيزى از اين ذخائر را مصرف نموده است . جايگاه خاطرات با اينكه علم پزشكى اين روزها بسيار پيشرفت كرده است اما تاكنون معلوم نشده است كه مغز انسان چگونه آن‌همه خاطرات را در خود حفظ و بايگانى مىكند و به چه طريق در مواقع مختلف ، فورا قسمتى از خاطرات مربوط به آن لحظه و حتى از سال‌ها پيش را به انسان يادآورى مىكند . و اكثر حركات و برخوردها و سخنان و آنچه كه انسان مىبيند ، مىشنود يا مىآموزد را در خود براى مواقع ضرورى بايگانى مىكند . بعضى از علماء و متخصصان عقيده دارند كه هر قسمت از خاطرات در يك قسمت از سلول‌هاى مغز كه قبلا توصيف شده است ، متمركز شده و مثل سيم برق ، جريان برق خاطرات را از خود عبور مىدهند . عده ديگرى معتقدند كه خاطرات در سلول‌هاى مغز چاپ و گراور مىشود و واضح‌تر بگوييم روى يك رشته از سلول‌ها جا گرفته و حفظ و بايگانى مىشوند . اين مطلب روشن است كه مغز انسانى ، وقتى حادثه و خاطره‌اى را ضبط كرد ، 30 تا 60 دقيقه اول ، آن را در سلول‌هاى خود حفظ مىكند و اگر شخص ميل به نگهدارى آن داشت ، آن را براى هميشه در بايگانى نگه مىدارد . و به همين جهت است كه موقعى كه ضربه‌اى به مغز وارد مىشود انسان دچار حالت فراموشى و نسيان گشته و ممكن است خاطرات و گذشته‌هاى خود را به‌طور موقت يا براى هميشه فراموش كند . و گاها بسيار مشاهده گرديده است كه بعضىها به قدرى فراموش‌كار مىشوند كه حتى نام و هويت خود را فراموش مىكنند . البته اين قسمت احتياج به شرح بيشترى دارد ولى اگر بخواهم وارد مبانى فلسفه شوم ، از مفاهيم موضوع اصلى دور خواهيم شد . البته لازم است بدانيد از حاصل مجموع نظريه علما و علم الانسان و اساتيد فن و روانشناسان و بزرگان و فلاسفه و خلاصه از مجموعه مطالعات شخصى محقق شده ، اين است كه شماره خاطراتى كه مغز در سلول‌هاى خود جاى مىدهد و انباشته و انبار مىكند از تعداد سلول‌هاى مغز بسيار بيشتر خواهد بود . بعضى از كارشناسان عقيده دارند كه تعداد خاطرات ثبت شده در يك مرد حدود هفتاد ساله ممكن است از پانزده ترليون كه هر ترليون مطابق با يكهزار ميليارد خاطره است تجاوز نمايد ، زيرا اندوخته و بايگانى شده هفتاد سال خاطرات است . اگر از طفوليت و جوانى و يا هر موضوع ديگرى صحبت به ميان آيد ، فورا مانند كليد برق كه تا زده شد بلافاصله روشنايى در لامپ ايجاد خواهد شد . خاطرات مربوطه نيز ، در ذهن فرد تداعى خواهند گشت . به همين ترتيب ، هر زمان كه صحبتى شود دستگاه مغز ، كار خود را به‌طور اتوماتيك انجام داده و خاطره مربوطه را به نظر مىآورد و آن شخص هفتادساله ، صحبت از پنجاه يا شصت سال قبل را به زبان خواهد آورد و مانند فيلم بايگانى شده‌اى كه براى تماشا و مرور در دستگاه قرار گيرد ، همان خاطرات را در نظرش مجسم مىكند . با توصيف و ادلهء فوق الذكر ، به اثبات مىرسد اين مغز كه محل تجمع خاطرات است در نزد هر فردى از افراد بشر خزانه‌اى از ثروت خدادادى است كه شايد خود بشر به هيچ عنوان نتواند درباره اهميت آن فكر كند . ممكن است بعضى افراد فكر كنند كه ساختمان و سيستم مغز اشخاص باهوش و بااستعداد با ساير افراد متفاوت است . درحالىكه چنين‌چيزى محال است ولى بديهى است كه اگر مغز داراى سلول‌هاى سالم باشد ، جريان خون و اكسيژن و گلوكز در آن به شكل بهتر و سريع‌ترى جريان مىيابد و قدرت و نيروى بيشترى براى كار و فعاليت و ثبت و ضبط خواهد بخشيد . در اينجا بايد متذكر شوم كه اگر مىخواهيد دستگاه مغز شما بيشتر و بهتر كار كند از آشاميدن آب آلوده و همچنين مايعات آلوده و نوشيدن چاى و مشروبات